عضو هيت مديره يكي از انجمنهاي علمي تاريخي در گزارش خود به مجمع عمومي انجمن گفت:

"با وجود دشواری های ثبت انجمن در اداره ثبت شرکت ها، انجمن پس از شش ماه، رسما تاسیس شده وخبر آن در روزنامه رسمی کشور اعلام شد. سپس وزارت علوم، محلی در خیابان ویلا را به انجمن اختصاص دادند. اخیرا با تفاهم نامه ای که با کتابخانه ملی امضاء شد، مکانی در موزه گنجینه تاریخ به انجمن واگذار شد. استقرار انجمن در این مکان، باعث سهولت کار اعضای انجمن و دسترسی آسان آن ها به مرکز اسناد و کتابخانه ملی خواهد شد."

از كاركنان محترم كتابخانه ملي درخواست ميگردد تا محل استقرار دفتر اين انجمن در موزه گنجينه تاريخ را شناسايي و باينجانب اطلاع دهند.

اكنون كه اين يادداشت را مينويسم (ساعت 14:29) از طبقه نهم ساختمان گنجينه اسناد، آتشي را در در دويست متري سازمان اسناد و كتابخانه ملي ايران ميبينم كه حدود 5 دقيقه پيشتر آغاز شده بود. آتشي در بخش شمالي هتل 4 ستاره ارم در تقاطع بزرگراه همت و بزرگراه حقاني. بفاصله يك اتوبان از آرشيو ملي (در شرق) و يك تپه از كتابخانه ملي (در غرب). البته اكنون آتش، بياري آتش نشانان خاموش شده است. واقعأ كتابخانه ملي و آرشيو ملي چقدر از خطر آتش سوزي دورند؟

دانشگاه ليسبون در تاريخ 20 تا 22 نوامبر 2008/ 29مهر تا اول آبان 1387، ميزبان دانشمنداني بود كه انجمن اروپايي متن شناسي گرد هم آورده بود تا به مسائل فني، اخلاقي، و قانوني تصحيح آثار شخصي بپردازند. اين همايش در واقع پنجمين كنفرانس انجمن اروپايي متن شناسي بود.

متون شخصي نوشته هايي هستند كه نويسنده براي خود يا افراد نزديك بخود مينويسد و از نظر مواد مانند نامه ها و خاطرات اند اما شامل دستنويس آثار، دفتر يادداشت، تذكاريه مي گردند كه در نامه ها و آثار منتشره آينده بكار مي روند. توجه به اين معني، چند پرسش ايجاد مي كند كه برخي شان بيشتر ادبي و برخي در محدوده اخلاق و قانون جاي ميگيرند:

یکصد سال پیش که محمد علی شاه قاجار مجلس شورای ملی را بتوپ بست و بساط مشروطیت را برچید، مشروطه خواهان برجسته ای کشته شدند و برخی به خارج گریختند و بیشتری ساکت و تسلیم و اسیرشدند. مدت کمی گذشت و جنبش مقاومتی در تبریز آغاز شد که سردمداران آن دو تبریزی بظاهر عوام و بی سواد بودند که پرچم مقاومت را برپا کردند و مایه دلگرمی دیگر مبارزان شده و درست یکصد سال پیش بسوی محو استبداد حرکت کرده و در همین زمانها بود که مبارزان شمال که از رشت حرکت کرده بودند شهر قزوین را گرفته و مبارزان بختیاری که از ...

اين روزها نام خليج فارس ورد زبان ايرانيان و بلكه خط قرمز سياستمداران است. نوشته هاي گوناگون، همايشهاي رنگارنگ، حتي لغو بازيهاي كشورهاي اسلامي به بهانه تأكيد كشورهاي عرب بر حذف نام فارس از نقشه و لوگو و مدال و ديپلمهاي بازيهاست. هيچ ايراني شريفي در حقانيت و پارسي بودن آن دريا ترديد ندارد، اما شايد عجيب بنمايد كه بدانيم كه از خليج هميشه فارس مظلومتر هم داريم.

مراتب بطور یکجا به نویسنده ابلاغ خواهد بود

اشتباه نخوانده ايد. همينطور است كه نوشته اند.

يكي از دانشگاههاي كشور ميخواهد در روزهاي 30 و 31 ارديبهشت امسال همايشي با عنوان "نقش علوم انسانی در توسعه ملی" برگزار كند. در سايت رسمي همايش، و در فراخوان همايش، زمان بندي همايش اينگونه آمده است:

امروز 17 بهمن سالروز وفات دکتر مهدی بیانی دانشمند کتابشناس و نسخه شناس مشهور ایرانی است. او که موسس کتابخانه ملی ایران و چند موسسه دیگر در زمینه کتاب و خط و خوشنویسی است، بدلایلی واهی از دایره قدردانی موسسات دولتی بیرون مانده است. سالهاست در تلاشیم که بنوعی از زحمات او قدردانی نماییم. بدلایلی در کتابخانه ملی ممکن نیست. بتازگی برخی کوششها جواب داده است.

اوایل امسال بود که نمايشگاه عكس حمل و نقل شهري تهران قديم تحت عنوان «از ماشين دودي تا مترو» در محل پل موزه پونه به نشاني خيابان كريم خان، تقاطع خيابان حافظ برگزار شد. بر روی پل موزه پونه آگهی زیر بچشم می خورد (و البته هنوز هم می خورد) :

از ماشين دودي تا مترو «نخستين نمايشگاه حمل ونقل شهري تهران قديم»

از روز اسناد ملی (17 اردیبهشت) تا روز ارتباطات (25 اردیبهشت)

جالبتر آنکه، ...

رئيس جديد كتابخانه مجلس شوراي اسلامي در نخستين مصاحبه مفصل خود پس از انتخاب گفته بود:

"كتابخانه مجلس قرار بوده كتابخانه ملي كشور باشد، چيزي شبيه كتابخانه كنگره آمريكا. اما بعدها به دلايلي اين سياست‌گذاري‌ها عوض شد و دولت خودش با تأسيس كتابخانه‌ ملي در دهه 40 به فكر جاي ديگري افتاد"

اگر سال 1316 را كه سال رسمي تأسيس ساختمان (و نه نهاد) كتابخانه ملي ايران  هم در دهه 40 (شمسي يا قمري بودنش مهم نيست) بپذيريم، بنظر ميرسد ملي نشدن كتابخانه مجلس شوراي اسلامي (پيشتر ملي)، مهمترين دغدغه آقاي جعفريان است. ايشان چند بار از كتابخانه ملي و بصورتهاي گوناگون انتقاد گرده اند، كه مثلأ:

 لهستانيان و ايران عنوان كتاب عليرضا دولتشاهي است كه قرار است يكشنبه آينده همين ساعتها در خانه كتاب نقد و بررسي گردد. در اين مراسم چند نفر صحبت خواهند كرد:

سركار خانم مونيكا ناوراتسكا (Monika Nawracka ): ايرانشناس لهستاني. دانشجوي دوره دكتري ادبيات فارسي. 

جناب آقاي رضا نيكپور: كارشناس ارشد تاريخ و پژوهشگر در حوزه لهستان، بويژه حضور لهستانيان در ايران در طي جنگ دوم جهاني.

عليرضا دولتشاهي: نويسنده آثاري چند درباره لهستان و كتابدار كتابخانه ملي ملك.

و خودم ...

ساعت ۱۷ تا ۱۹ ، يكشنبه ۳ آذر ۱۳۸۷

از علاقمندان درخواست دارم خود را به نشاني زير برسانند:

خيابان انقلاب،فلسطين جنوبي،كوچه خواجه نصير، شماره ۱۰، خانه كتاب. 

در فرم تقاضاي تصحيح نسخ خطي يكي از كتابخانه هاي بزرگ كشور، در كنار درخواست ثبت نام و نام خانوادگي و نام پدر و شماره شناسنامه و محل و تاريخ تولدو .... اطلاعات ديگري نيز خواسته شده است:

سلجوقیان که به اسلام رو آورده بودند، بعد از ریاست سلجوق بن دقاق، نام سلاجقه را به خود گرفتند و به سامانیان در مبارزه با دشمنانشان بسیار کمک کردند. پسر سلجوق بنام میکاییل که بعد از مرگ او ریاست این طایفه را بعهده داشت، چندین حکم جهاد برای مبارزه با کفار صادر کرد.

میکاییل سه پسر داشت به نامهای یبغو، چغری و طغرل. این قبیله که یک‌بار در زمان سلجوق بن دُقاق به دره سیحون کوچ کرده بودند، بار دگر بعد از مرگ سلجوق به سرکردگی سه پسر زاده‌اش به نزدیکی پایتخت سامانیان کوچ کردند.

انتشار عكس هاي نشست كميته قيمت گذاري بر خريد اسناد ‍(كذا) ...، مرا بياد سال هاي مياني دهه پيش انداخت كه نشست كميته قيمت گذاري نسخ خطي كتابخانه ملي در ساختمان 30 تير برگزار مي شد. زماني به حاج آقا متالهي رئيس وقت كميته پيشنهاد كردم كه من هم به عنوان يك كارشناس در كميته شركت كنم (حداقل در نشست هاي خريد اسناد و مواد غير كتابي كه مثلأ مسئولش بودم) تا از تجربيات استادان و قيمت گذاران آن بهره برم و زماني شايد بكار كتابخانه ملي آيم. مدت ها از پاسخ روشن ابا مي كرد. پس از اصرار فراوان علت استنكاف خود را اينگونه گفت كه : " زماني يكي از همكاران چنين خواسته اي داشت و ايشان را دعوت كرديم.

خشت اول

"از زمانی که آلوئيس رنه فلدر[1] نمایش نامه نويس آلمانی در سال 1796م. صنعت چاپ سنگی را اختراع نمود و... "

Aloeas ReneFelder

 مشكل زماني آغاز شد كه نام آلويس زنه فلدر Aloeas Senefelder در برگه دست نويس مقاله چاپ سنگي در دائره المعارف كتابداري بصورت رنه فلدر ثبت شد و شايد ويراستار محترم دائره المعارف كتابداري (كه از نحوه قرائت حرفS در زبان آلماني بصورت صداي ز بي خبر بود) زنه فلدر Senefelder (و نه  SeneFelder) را حتي در پانويس لاتين دائره المعارف به ReneFelder برگرداند مشكل آغاز شد. رسم دائره المعارف كتابداري آن بود كه مقاله صفحه بندي شده را براي تأئيد نويسنده ميفرستادند و بنظر ميرسد كه اين مقاله ...

سايت اطلاع رساني كتب چاپ سنگي با هدف:

* ساماندهی و معرفی پژوهش های انجام شده در حوزه کتب چاپ سنگی

* شناسایی  و معرفی کتب چاپ سنگی فارسي و عرفي منتشره در جهان

* شناسایی و معرفی چاپخانه های کتب چاپ سنگی در جهان

* شناسایی و معرفی ناشران کتب چاپ سنگی در جهان

* شناسایی و معرفی مصححان کتب چاپ سنگی در جهان

* شناسایی و معرفی خطاطان این عرصه

* شناسایی و معرفی نفایس عصر چاپ سنگی در جهان

* نمایاندن سیر تحول چاپ در جهان

* یکسان سازی اطلاعات موجود از کتب چاپ سنگی منتشره در جهان

* حفظ  و نگهداری کتب چاپ سنگی منتشره در ایران بوسيله ذخیره سازی دیجیتال

* سهولت و تسریع در دست یابی به اطلاعات و کتب چاپ سنگی منتشره در جهان

* تهیه استانداری واحد برای فهرست نویسی کتب چاپ سنگی

براه افتاد. براي دوست عزيزم جناب غلامي جليسه آرزوي موفقيت دارم. در اين سايت اطلاعات حدود 25 هزار كتاب چاپ سنگي در دسترس است كه در صورت درخواست فايل ديجيتال آنها را ميتوان خريد. از كتابخانه هاي بزرگ كشور ظاهرأ تنها كتابخانه مجلس شوراي اسلامي با اين بانك ياري كرده است. اميدوار ياري ديگران هستيم. امروز يادداشت مهمي براي غلامي جليسه فرستادم و بزودي بر همين وبلاگ هم خواهد آمد. براي دسترسي http://www.lithografi.ir

ديروز در "کارگاه آموزشی مديريت رنگ" شركت كردم. در آگهي برگزاري گارگاه آمده بود:

"با گسترش توليد تصاوير ديجيتال توسط عکاسان، گرافيست ها و ساير کاربران، دستیابی به تصاويری که از ايده تا چاپ، رنگ يکسان داشته باشند به يک رويای دست نيافتنی تبديل شده است. همه ما بارها شاهد بوده ايم که رنگ عکس بر روی LCD دوربين، مانيتور کامپيوتر، چاپ به وسيله پرينتر خانگی و چاپ در لابراتوار عکاسی نه تنها با خود سوژه بلکه با يکديگر هم تفاوت های بسياری دارند.

آيا راه حلی هست که بتوانيم در طول اين مسير نه تنها رنگ های يکسانی داشته باشيم بلکه بتوانيم رنگ دلخواه و ايده آل را به دست آوريم؟ بدون شک آری.

منتخب التواريخ یکی از تواریخ ماوراءالنهری سدة 13 هجری است که توسط محمد حكيم خان، از وابستگان حکومتی آن منطقه نوشته و پیشتر بخشهایی از آن منتشر شده بود و در سال 2006 بدست پروفسور كوئيچي هانه ‌دا و دكتر يايوئي كاواهارا تصحيح و در توکیو منتشر شده بود. معرفی این کتاب پیشتر در گزارش میراث منتشر شده بود.

از خوش حادثه این کتاب امسال برگزیدة جایزة جهانی کتاب سال هم شد. ...

در نشست "وجین کتاب در کتابخانه ها" در نمایشگاه بین المللی کتاب تهران، اعلام کردم که وجین کتاب را باید از همین امروز آغاز کرد و مقصود من از امروز، روزهای نمایشگاه بین المللی کتاب بود که میعاد و اوج خرید کتاب برای کتابخانه هاست. برخی از حاضران در نشست کمی اعتراض داشتند که شايد مقصود من نخریدن کتاب است. قصد دارم مقصود خود را آشکارتر بنویسم.

وجین در کتابخانه ها بدلایلی انجام می پذیرد که به همان دلایل باید از زمان انتخاب و خرید کتاب بفکر آن بود:

* کهنه شدن مطالب: به همین دلیل باید در خرید کتاب، از خرید کتاب چاپ پیشتر و کهنه خودداری کرد.

 روزی که تلگرافخانه در تهران افتتاح شد مردم باور نمی کردند که از شهری به شهر دیگر امکان مخابره تلگرافی باشد و مقاصد و منویات افراد را بتوان از مسافات بعیده اصغاء نمود. مهمتر آنکه بی سواد و خرافاتی که به وجود ارواح شیاطین! در سیمهای تلگراف معتقد بودند مردم را از مخابرات تلگرافی مطلقاً برحذر می داشتند. ....

دوست عزيزم شهروز نباتي (عمدأ نام مي برم تا حق او را حفظ كنم) نامه اي برايم فرستاد و در زير آن آورده:

N'imprimez ce message que si necessaire, pensez a l'environnement.
Do not print this message unless it is necessary, consider the environment.
این نامه را در صورتی که ضروری نیست پرينت نکنید، به محیط زیست فکر کنید.

متن فرانسوي را (كه شايد يكي از گروههاي سبز ساخته باشند) دوستش از فرانسه برايش فرستاده و متن انگليسي و فارسي را خودش ترجمه كرده و در زير همه نامه هايش مي افزايد. بياييم ماهم اين پيام را در زير نامه هايم بيافزاييم و در مصرف كاغذ صرفه جويي كنيم.

در سه روز اخیر، همایشی در برلین برگزار شده که موضوع آن (بگمان نگارنده) تأثیر فراوانی در شناخت علل پیدایی کتابخانه های ملی جهان نیز دارد، و از این رو خبرش در اختیار گذاشته میشود. دربارة ارتباط این خبر و علل پیدایی کتابخانه های ملی در آینده بیشتر خواهم نوشت.

از جمله حقوق هر پديد آورنده اي، حق يافته شدن و سرچ شدن در بانكهاي اطلاع رساني و كتابشناسي هاست. يعني بايد بتوان از طريق سرچ، دستكم به مشخصات كتابشناسي اثر اطلاع پيدا كرد. در آخرين شماره فصلنامه كتاب (ش 70 تابستان 86)، كتابي بنام "جهان نسخه هاي خطي فارسي: نمونه هايي از دست نوشته  هاي ايراني، ماوراءالنهري، و هندي" چاپ 2006 توكيو را مثلأ معرفي كردم كه در اينجا به علاقمندان معرفي مي نمايم. شايد تاكنون رسم نبوده كه نويسنده اي در اين وبلاگ نوشتة خود را معرفي نمايد. اما از آنجا كه مشخصات اين نوشته در فهرست مندرجات مجله نيامده، و متن نوشته نيز در فايل پي دي اف مجله موجود بر سايت سازمان اسناد و كتابخانة ملي ايران نيامده بود، در اينجا معرفي گرديد، شايد از طريق اين وبلاگ قابل جستجو گردد. و برخي چيزهاي ديگر!  

امروز 10 آذر ۱۳۸۶ برابر با اول دسامبر ۲۰۰۸، كارگاه آموزشي مطالعات آرشيوي بين روسيه و دنياي اسلام،
در دانشگاه كلمبياي نيويورك برگزار خواهد شد. شايد آگاهي از برنامة اين كارگاه بي فايده نباشد:
 
"كارگاه آموزشي: روسيه و دنياي اسلام در آرشيوهاي اوراسيا"
"Russia and Islam in the Archives of Eurasia: A Workshop"

سپاس خداي را كه هواي سپاسگزاري در كشور ما جريان يافته و هر روز (و گاه بعضي روزها چند بار) خبر از سپاس و قدرداني از آثار علمي و توليدات فرهنگي مي شنويم و مي خوانيم. از جشنواره ...

چندي پيش در يادداشت "پايگاهي اطلاع رساني براي بهره نبردن كاربر" دربارة وبلاگي نوشتم كه از مطالب آن وبلاگ نمي توان كپي كرد، دانلود كرد، پرينت كرد، راست كليك كرد، ... و مطرح  كرده بودم كه بنظر ميرسد كه اين وبلاگ براي استفاده و استناد نكردن باز شده باشد.

متولي وبلاگ در پاسخ فرضي به من در وبلاگ خود نوشت :

بسمه تعالي

كتابخانه مركزي [.....]

فرم تقاضاي تصحيح نسخ خطي و نفيس

در ساعت 10 صبح روز دوشنبه ۱۵مرداد 1386 ، آقاي دكتر ميكلوش شاركوزي ايران شناس و استاديار دانشگاه بوداپست، دربار‌ة آغاز ايرانشناسي در مجارستان و با عنوان " الكساندر كيگل شاگرد آرمينيوس وامبري و آغاز ايرانشناسي در مجارستان" سخنراني خواهند كرد . محل برگزاري سخنراني : تالار 200 نفرة كتابخانة ملي ايران خواهد بود .   

گنجینة خواف مجموعة ياددشت هاي شهيد سید حسن مدرس است که در طول نه سال تبعید ایشان در تبعيدگاه خواف نوشته شده و ظاهرأ به يكي از مامورين زندان سپرده شده بود تا به پسرشان رسانده شود اما هرگز اين امانت مهم به دست فرزندشان نرسيد. زمانی شایع شد که این دستخط ها به طريقي در اختیار مرحوم دکتر مهدی ملکزاده از مورخان مشروطیت و فرزند ملک المتکلمین از شهدای مشروطیت قرار گرفته است. اين اثر ارزشمند سرانجام بعد از هشتاد سال كه تصور ميشد از بين رفته است، در فرودين 86  از سوي انتشارات طهوري منتشر شد. مصحح در مقدمه خود "حكايت پنهان و پيدا شدن" اين اثر را به تفصيل توضيح داده است. در مقدمه مذكور آمده است كه سرکار خانم دکتر شیرین بیانی، استاد تاریخ دانشگاه تهران و دختر دکتر خانبابا بیانی و برادرزادة مرحوم دکتر مهدی بیانی نخستین رئیس کتابخانة ملی ایران و نیز نوة دختری مرحوم دکتر ملکزاده پاکتی دربسته را به شاگردشان، دکتر نصرالله صالحی، سپرده که بر روي آن نوشته شده بود : "یادداشتهای مربوط به مدرس" بعد از بررسي محتواي پاكت مزبور مشخص شد که این همان گنجینة پنهان خواف است. .

 اینک كه كتاب منتشر شده است سركار خانم دکتر شیرین بیانی صاحب دستخط های مرحوم مدرس قصد دارند این گنج پنهان را به موسسه ای ملی (مشروط به چاپ عکسی نسخه) اهدا نمایند.

در روز 14 مرداد (برابر با روز مشروطيت) اين اسناد به سازمان اسناد و كتابخانة ملي ايران تقديم مي گردد. محل برگزاري مراسم تالار ۲۰۰ نفره كتابخانة ملي ايران است.

بدلایل جوی، سیاسی، اداری ، ... و البته غیر علمی، سخنرانی دکتر میکلوش شارکوزی دربارة "آغاز ایرانشناسی در مجارستان" لغو شد . بدینوسیله از همة کسانی که فرصت خواندن این یادداشت را نیابند و فردا صبح ساعت ۱۰ برای شنیدن سخنرانی در ساختمان کتابخانة ملی حاضر می گردند عذر می خواهم . از آگاهان خواستارم تا ناآگاهان را از لغو سخنرانی آگاه کنند. بخواست خدا سخنرانی یک هفتة دیگر در همان ساعت و همان روز ، یعنی ساعت ۱۰ صبح دوشنبه ۱۵ مرداد در تالار ۲۰۰ نفرة کتابخانة ملی برگزار خواهد شد . اگر ایندفعه گربه عطسه نکند. 

خبرگزاري ميراث خبر، در چند سالة اخير سريع ترين خبرگزاري فرهنگي بود. بويژه بخش كتاب آن كه اخبار كتاب (نگارش، ويراستاري، چاپ، انتشار، نقد و بررسي، مصاحبه با نويسندگان و محققان، مسائل فنی و صنفی تولید کتاب، ... ) ، اسناد و نسخ خطي ، كتيبه ها ، دانشنامه ها، حافظةجهانی، و عمدتأ كتابداري و اطلاع رساني را رواج مي داد. البته گاه اخبار به حواشي نيز كشيده ميشد كه شايد چندان خبري نبود و بيشتر قصد به چالش كشيدن مسئولان را داشت. متأسفانه يكي از همين اخبار (شايد) بخش كتاب آن خبرگزاري را به تعطيلي كشاند و اينك مي توان اخبار كتاب را در بخش گردشگري؟! جستجو كرد. براي همة همكاران بخش كتاب بويژه خانم حاج محمدي آرزوي موفقيت دارم حتي در بخش گردشگري.

آرتور کریستن سن در کتاب فراسوی دریای خزر (ترجمة منیژة احد زادگان/ علی آلفونه، تهران: طهوری، 1385، صص 45 و 46) از خاطرات سفر تفلیس می نویسد:

از سفر به تفلیس قصد دو گانه داشتم : نخست ، می خواستم از مجموعه ی مشهور آثار باستانی سکاها در موزة تفلیس بازدید کنم ... . دوم می خواستم متون ادادبیات عامه ی اوستی بخرم . ... استاد آندریاس توجه مرا به ادبیات عامیانه ی اوستی جلب کرده بود . او می گفت :

"اگر به تفلیس می روید ، هرچه متون ادبیات عامیانه ی اوستی یافتید بخرید . این نوشته ها بصورت کتابچه های کوچک موجود است که می توان به چند کوپک خرید ، اما تعدادشان رو به کاهش است . این ادبیات در حال انقراض است و به زودی چیزی از آن باقی نخواهد ماند.".

در طول اقامت سه روزه ام در تفلیس، همه ی کتاب فروشی ها را زیر و رو کردم و هرچه متون ادبیات اوستی در تفلیس بود خریدم. مجموعه ی بزرگی نبود ، روی هم رفته یازده عدد می شد: یک نمایشنامه، شعر، چند کمدی، شرح حال قدیسین مسیحی، یک کتاب الفبا، روایت کوتاهی از تاریخ اوست ها، و ترجمه ی داستان بلبل از هانس کریستین آندرسن. چند جزوه ی کوچک نیز بزبان های ارمنی و گرجی برای کتابخانه ی سلطنتی خریدم.

سیزدهم ماه مارس، پس از فرستادن کتابها به دانمارک و خداحافظی با آشنایان مهربانم، آمادة سفر شدم. ... " 

گاه می شود که ما شرقیان با خواندن اینگونه خاطرات، و آگاهی از اینکه نسخه های شرقی ما در کتابخانه ها و موزه های غرب موجود و در دسترسند، خون غیرتمان بجوش می آید و هرچه می توانیم به آن غربیان غارتگر فحش نثار می کنیم، اما از خود نمی پرسیم که همان زمان مأمورین سیاسی و کنسولی ما کجا بودند تا آن آثار را از غارت نجات دهند، کتابخانة ملی، موزة ملی ، فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دانشگاه تهران، و دیگر افراد و گروه های مدعی کجا بودند؟

اگر بگویند و بپرسند : در آن زمان که کتابخانة ملی، موزة ملی، فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دانشگاه تهران، و دیگر نهادهای مدعی وجود نداشتند، آیا می توان گفت و پرسید که پس امثال کریستن سن چه تقصیری در نجات فرهنگ ایرانی و انتقال آن آثار به کتابخانه ها و موزه های غرب و حفظ آنها داشتند؟ مگر الأن که نهادهای مدعی وجود دارند و مأمورین رنگ و وارنگ ما هم در کشورهای همسایه مشغول مأموریت هستند، آیا هنوز آثار فرهنگ ایرانی به غرب نمی روند و در دسترس قرار نمی گیرند؟  

امروز دوستم ميكلوش شاركوزي كتاب مجموعه مقالات دومين همايش آرمينيوس وامبري را كه در سال 2005 در شهر دوناسردوهي جمهوري اسلواكي منتشر شده بود برايم آورد . موضوع مقالات دربارة آرمينيوس وامبري شرق شناس مشهور مجاري است كه كاري به آنها ندارم . طرح روي جلد (كه البته ربطي به مقالات مجموعه ندارد و تنها از جهت تزئين آمده) دست نوشتة وامبري است از الفباي مخفي ساخته شده بدست او براي نوشتن خاطرات سفر ايراني او و البته بزبان مجاري و خط فارسي . جالب آنكه برخي كلمات مانند يك البته فارسي است در كنار كلمات مجاري. بعدها دربارة اين يادداشتها بيشتر خواهم نوشت . فعلأ عكسي از آن را ببينيد.

دوست گرامي سركار خانم يا جناب آقاي شيرازي در  يادداشتي بر خبر برگزاري سخنراني جناب دكتر مجيد مهران از من توضيح بيشتري خواسته اند . براي استفادة بيشتر ، پاسخ ايشان را در اين يادداشت مي آورم:

نگارش اسناد و گزارش در وزارت امور خارجه ، تابع آئين نامه هايي با طبقه بندي معمولأ محرمانه و گاه سري است . لذا در گزارشهاي سياسي و نامه هاي ديپلوماتيك، معمولأ مقصود از هر چيزي ، چيز ديگري است . پژوهشگر اسناد تاريخي اگر از آئين نامه هاي تاريخي نگارش اسناد سياسي آگاه باشد ، بهتر مي تواند آنها را تحليل كند كه معمولأ اين اتفاق نمي افتد و پژوهشگران بيشتر از مفاد يك سند سياسي و ديپلوماتيك همان برداشتي را دارند كه از اسناد اقتصادي يا اداري يا خانوادگي . حتي در صورت عدم دستيابي به آن آئين نامه ها ، تنها درك اين مسئله كه اسناد سياسي را نبايد خطي خواند بلكه بايد بين خطوط را نيز خواند خيلي مهم است . سخنراني جناب دكتر مهران قرار است در اين باره باشد. اگر همينگونه شود!

بد نيست لطيفه اي ديپلوماتيك برايتان بگويم :

 يك نظامي اگر گفت بله: يعني بله. اگر گفت نه : يعني نه. اگر گفت شايد: او ديگر نظامي نيست.

 يك خانم اگر گفت نه: يعني شايد. اگر گفت شايد : يعني بله. اگر گفت بله: او ديگر خانم نيست.

 يك ديپلومات اگر گفت بله: يعني شايد. اگر گفت شايد : يعني نه. اگر گفت نه: او ديگر ديپلومات نيست.

ساعت30/ 14 روز چهارشنبه  20 تير 1386 بدعوت پژوهشكدة اسناد و با همكاري مديريت اطلاع رساني معاونت اسناد سازمان اسناد و كتابخانة ملي ايران ، جناب آقاي شيخ الحكمايي سند شناس موسسة باستانشناسي دانشگاه تهران با عنوان "نقص عمدی اسناد : پیشینه و علل آن" سخنراني خواهند كرد . محل برگزاري : تالار مديريت اطلاع رساني در طبقة هفتم ساختمان گنجينة اسناد ملي خواهد بود .

ساعت 10 صبح روز چهارشنبه  6 تير 1386 بدعوت پژوهشكدة اسناد و با همكاري مديريت اطلاع رساني معاونت اسناد سازمان اسناد و كتابخانة ملي ايران ، دكتر مجيد مهران ديپلومات بازنشستة وزارت خارجه ، با عنوان " گزارش سياسي" دربارة دستور العمل هاي وزارت خارجه در نگارش اسناد  سخنراني خواهند كرد . محل برگزاري : تالار مديريت اطلاع رساني در طبقة هفتم ساختمان گنجينة اسناد ملي خواهد بود .

جلد دوم دائره المعارف كتابداري و اطلاع رساني به همت سازمان اسناد و كتابخانة ملي ايران منتشر شد . يكي از استاندارد هاي سنجش علمي بودن يك دائره المعارف ، ديدن مقالات مرتبط با خود دائره المعارف و ناشر دائره المعارف است . دائره المعارفي كه دربارة خود و ناشر خود دقت كافي بخرج دهد مي تواند دربارة ديگران نيز بنويسد .

در اين نوشته تنها به بررسي مدخلهاي كتابخانة ملي، كتابخانه هاي ملي بزرگ جهان، كتابخانه هاي مشهور به ملي ، كتابخانة ملي ايران، در دائره المعارف كتابداري ميپردازم: